ปราสาทช่างปี่

ช่วงนี้ปราสาทขนาดเล็กหลายๆ แห่งได้รับการบูรณะ
ในฐานะคนรักปราสาทนั้น “ดีใจมากๆ” ที่ปราสาทเล็กๆ เหล่านั้นได้รับการบูรณะ
ที่มีโอกาสได้ผ่านไปชม ก็ ปราสามบ้านสมอ ปราสาทสระกำแพงน้อย และล่าสุดที่ได้ไปมาคือ ปราสาทช่างปี่
ปราสาททั้งสามแห่งนี้ ล้วนเป็นอโรคยศาลา ในจังหวัดศรีสะเกษ (สองแห่งแรก) และจังหวัดสุรินทร์

แม้จะเป็นปราสาทขนาดเล็กต่อก็มีอะไรน่าสนใจอยู่
โดยเฉพาะที่ปราสาทช่างปีที่พึ่งได้รับการขุดค้นและบูรณะล่าสุด

อโรคยศาลา

อโรค ยศาลา หรืออโรคยาศาล เป็นโรงพยาบาลโบราณ จำนวน 102 แห่ง ที่พระเจ้าชัยวรมันที่ 7 แห่งอาณาจักรขอมโบราณ โปรดให้สร้างขึ้นที่สร้างขี้นทั่วพระราชอาณาจักร์ของพระองค์ สร้างตามศิลปะแบบบาปวน

ปราสาทช่างปี่
อยู่ที่บ้านช่างปี่ ตำบลช่างปี่ อำเภอศีขรภูมิ จังหวัดสุรินทร์ มีอายุในราวพุทธศตวรรษที่ 18 มีผังเป็นรูปสี่เหลี่ยนผืนผ้า ก่อด้วยศิลาแลง และหินทราย ปัจจุบัน (มกราคม 2554) กำลังได้รับการบูรณะปฏิสังขรอยู่ พบศิลปะวัตถุหลายชื่อ ไม่ว่าเป็นเทวรูปประธาน พระคเนศวร์ กลีบขนุนที่ยอมปราสาท ซึ่งมีความสมบูรณ์หลายชิ้น ซึ่งไม่น่าจะพบในโบราณสถานปัจจุบัน

การเดินทาง ออกจากสุรินทร์ไปทางเส้นทางสาย 226 (สุรินทร์-ศรีสะเกษ) เมื่อเข้าเขตอำเภอศีขรภูมิ ประมาณกิโลเมตรที่ 19 มองทางขวามือจะมีป้ายบอกทาง เข้าไปเรื่องๆ จะมีป้ายบอกทางตลอด เมื่อผ่านหมู่บ้านช่างปี่ และัวัดช่างปี่ ทางขวามือจะเห็นทุ่งนาและปราสาทตั้งอยู่

ศิลป วัตถุบางส่วนเจ้าหน้าที่ได้นำไปเก็บไว้ที่พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติสุรินทร์ (ตามคำบอกเล่าของคนในท้องถิ่น) เช่น เศียรเทวรูปประธาน บางส่วนจัดแสดงชั่วคราวที่ศาลาวัดบ้านช่างปี่ครับ

ว่างไปไปชมกันนะครับ

เอารูปมาฝาก

ก่อนการบูรณะ


โคปุระ หรือซุ้มประตูทางเข้า ถ่ายจากด้านใน


บรรณาลัยของปราสาทช่างปี่


ปราสาทประธานในสภาพปรักหักพัง


บรรณาลัยและโคปุระในภาพจมดิน

ระหว่างการบูรณะ


ทางเข้าด้านหน้าระหว่างที่ช่างทำงาน


ทางด้านใต้ จากซ้ายไปขวาจะเห็นปราสาทประธาน บรรณาลัย และโคปุระ


คนงาน (ท้องถิ่น) กำลังช่วยกันขุดแต่งปราสาทประธาน พอเห็นเป็นรูปเป็นล่างบ้างแล้ว


คนงานกำลังช่วยกันขุดแต่งบรรณาลัย


ภาพจากทิศตะวันตก ผังแบบเดียวกับปราสาทตาเมือนโต๊ดครับ


ก่อน (ซ้าย) และหลัง (ขวา) การบูรณะ
บน โคปุระ หรือซุ้มประตู ล่าง ปราสาทประธาน


ภายในโคปุระที่เมื่อก่อนไม่สามารถเข้าไปได้ แต่ปัจจุบัน (กำลัง) ได้รับการบูรณะ เดินผ่านเข้าออกได้แล้ว

ศิลปวัตถุที่พบในการขุดแต่ง


ส่วนยอด หรือบัวปราสาทที่พบก่อนการบูรณะ ไปครั้งนี้ไม่ทราบเอาเก็บไว้ที่ไหน


ฐานศิวลึงค์ หรืออาจจะเป็นฐานเทวรูป หรือพระพุทธรูปสามฐานที่พบในสภาพสมบูรณ์


เครื่องประดับยอดปราสาท กลีบขนุนที่พบเป็นจำนวนหลายชิ้น
เก็บรักษาและ (น่าจะ) จัดแสดง (ชั่วคราว) ที่วัดบ้านช่างปี่


และพระเอกของการขุดแต่งครั้งนี่จะเป็นเทวรูปองค์นี้
น่าเสียดายที่วันที่ไปชมชาวบ้านคนหนึ่ง (น่าจะเป็นผู้ใหญ่บ้าน) เล่าว่า
เจ้า หน้าที่ได้นำเศียรของเทวรูปนี้ไปเก็บไว้ที่ห้องศิลป์ (น่าจะหมายถึงพิพิธภัณฑสถานแห่งชาติสุรินทร์) แล้ว น่าเสียดาย งั้นต้องตามไปชม

เรื่องขำๆ ในวันนั้นก็มีอยู่ว่า…
ในวันนั้น…ผมเองแต่งตัวไปด้วยกางเกงยืน เสื้อยืน สะพายกล้องถ่ายภาพ เดินเข้าไปในสถานที่ขุดแต่งโดยไม่สนใจอะไร และมั่นใจมากด้วย
เข้าไปก็ถ่ายภาพ ดูโน่นดูนี่
เจ้าหน้าที่ที่ทำงานอยู่เป็นช่างหรือคนงานในท้องถิ่น
ตอนแรงที่ผมเข้าไปเขาพูดภาษากลาง คือ ภาษาไทย
พอมองเห็นผมเขาเปลี่ยนเป็นพูดภาษาเขมร
จับความได้ว่าเขาถามกันว่านายช่างหรือเปล่า
คนหนึ่งบอกว่าใช่ อีกคนบอกว่าไม่ใช่
แล้วเขาก็พูดคุยเหมือนเถียงกัน…แต่ผมฟังไม่ค่อยออกหรอกครับ ภาษาเขมรไม่ค่อยแข็งแรง
แต่เหตุผลของคนที่บอกว่าผมไม่ใช่นายช่างก็คือ
“จะเป็นนายช่างได้อย่างไร หน้าตายังกับดารา”

ผมงี้อมยิ้มเลย…

แต่ผมว่านะ…ถ้าวันนั้นให้ผมเลือกระหว่างการเป็นนายช่างกับการเป็นดารา
ผมเลือกการเป็นนายช่างน่าจะดีกว่า
เพราะการเป็น “นักโบราณดี” เป็นนายช่างขุดค้นแบบนี้ งานในฝันผมเลยครับ

ว่าแต่ว่า เที่ยวชมปราสาทมาหลายครั้ง
เจอคนหลายกลุ่ม
บางกลุ่มก็ว่าผมเป็นมัคคุเทศก์
บางกลุ่มก็ว่าผมเป็นเจ้าหน้าที่
บางกลุ่มก็บอกว่าผมเป็นหมอ (เรียกเสียงดังด้วย)
บางกลุ่มก็บอกว่าเป็นนายช่าง (และดารา)

แล้วต่อไปจะได้เป็นอะไรเนี้ยะ…โปรดติดตาม



9 responses to “ปราสาทช่างปี่

  1. 55++ แล้วทำไม ครูอั๋นไม่บอกเขาไปล่ะว่า…พี่ครับผมเป็นครูสอนคณิต แต่หลงไหลในประวัติศาสตร์ มีอะไรช่วยแนะนำผมด้วยนะครับ….ผมจะได้เอาความรู้ที่ได้ไว้สอนนักเรียนได้ 555…
    ………….ไม่เคยไปเที่ยวสุรินทร์ แต่มีโอกาสได้เห็นและรู้เกล็ดความรู้ ขอบคุณค่ะ…

  2. สงสัยคุณครู..แต่งตัวหล่อเกิ๊น..อิอิ

    วันหลังครูต้องเอาป้ายคอยคอด้วย..ให้เหมือนนักท่องเที่ยว เหอะๆๆ

  3. เราก็เป็นอีกคนหนึ่งที่โตมาก็เห็นปราสาทนี้เลย สมัยเรียนจะมีงานฉลองปราสาททุกวันที่ 1 เมษายน เราก็จะได้ร่วมทำกิจกรรมให้อยู่เรื่อย แต่ตอนนี้ทำงานแล้วไม่มีโอกาสได้กลับบ้าน
    ไม่ได้ไปไหว้พระพุทธรูปที่ขุดได้ อยากกลับบ้านจัง…………………………เด็กช่างปี่

ใส่ความเห็น

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Connecting to %s